napisz do nas: cis@cis-celestynow.org

Witaj na naszym blogu

07
07

Zwiększenie transparentności działania Państwowej Komisji Wyborczej i Krajowego Biura Wyborczego oraz przypisanie konkretnym organom odpowiedzialności za wykonanie poszczególnych zadań rekomenduje Fundacja Batorego.

Wybory samorządowe 16 listopada 2014 roku okazały się ciągiem porażek organizacyjnych - od awarii systemu informatycznego, opóźnionego podania wyników do wysokiego odsetka głosów nieważnych - uważa Fundacja Batorego i osiem miesięcy po wyborach prezentuje zbiór analiz i rekomendacji na przyszłość „Co się stało 16 listopada? Wybory samorządowe 2014".

Publikacja jest pogłębieniem wstępnych powyborczych analiz fundacji. „Wybory samorządowe w 2014 uwidoczniły problemy związane z potrzebą usprawnienia administracji wyborczej oraz uwiarygodnienia organizacji wyborów. W niniejszej publikacji autorzy pokazują nie tylko przebieg kryzysu, ale także jego przyczyny i skutki, formułują również rekomendacje niezbędnych zmian w prawie i praktyce organizowania wyborów" - uważa Joanna Załuska, dyrektorka programu Masz Głos, Masz Wybór Fundacji Batorego.

Autorami publikacji są specjalistki i specjaliści z czołowych polskich ośrodków naukowych. Wśród analizowanych tematów znalazły się problemy m.in. dotyczące nieważnych głosów, efektywności i sprawności wyborczej administracji, zastosowania karty wyborczej w formie broszury (książeczki), wyniki badań exit poll, okręgów jednomandatowych oraz ważności i uczciwości wyborów.

Dr. hab Bartłomiej Michalak i dr Jarosław Zbieranek do głównych przyczyn kryzysu zaliczyli problemy związane z programem informatycznym (np. jego wadliwość, brak audytu), skostnienie organów administracji oraz brak działań informacyjnych.

Wśród rekomendacji obu autorów znajduje się zwiększenie transparentności działania PKW i KBW oraz przypisanie konkretnym organom odpowiedzialności za wykonanie poszczególnych zadań: organizację wyborów i referendów, nadzór nad przestrzeganiem prawa wyborczego, audyt organizacyjny i ewaluację wyborów, informację oraz edukację wyborczą i kontrolę finansowania polityki.

Postulują także powołanie Zespołu Informacji i Edukacji Wyborczej, tym bardziej, że koncepcja takiej instytucji została przedstawiona przez Rzecznika Praw Obywatelskich już w 2012 roku.

Problem wysokiej liczby głosów nieważnych autorzy dr Adam Gendźwiłł i  dr Jarosław Flis powiązali głównie z zastosowaniem książeczek wyborczych - mniej czytelnych niż te używane za granicą. Warto przypomnieć, że o ich formie decydowali nie eksperci, lecz politycy.

Dr Gendźwiłł rekomenduje m.in. uproszczenie instrukcji głosowania i skrócenie list kandydatów oraz dopuszczenie głosu „żaden z powyższych". Zdaniem dr. Flisa forma karty do głosowania mogła znacząco wpłynąć także na wynik wyborów - w przypadku książeczki głosy przypadkowe koncentrują się na pierwszej stronie.

Rażące rozminięcie się wyników badań exit poll i wyników wyborów ogłoszonych przez PKW zdaniem dr. Adama Gendźwiłła i Jakuba Rutkowskiego związane było z wyglądem wykorzystanych w badaniu kart do głosowania - karty IPSOS były jednostronicowe i zawierały tylko nazwy komitetów wyborczych, bez nazwisk kandydatów, nie wykorzystano też broszury.

W przyszłości w weryfikacji trafności prognoz wyborczych pomogłoby zdaniem autorów upublicznianie nieprzetworzonego zbioru danych z sondażu exit poll wraz z dokumentacją. Dr Anna Frydrych omawiając kwestie związane z uczciwością podczas przebiegu wyborów rekomenduje wydłużenie czasu na składanie protestów wyborczych do dwóch tygodni od momentu ogłoszenia wyników (w listopadowych wyborach opóźnienie ich ogłoszenia skróciło czas składania protestów aż o połowę) oraz przeprowadzenie kampanii informującej obywateli o tej procedurze (większość protestów nie była rozpatrywana ze względów formalnych).

Celem prezentowanej publikacji jest rozpoczęcie publicznej debaty na temat dostrzeżonych podczas wyborów problemów. „I właśnie o debatę, a nie o kłótnie polityczne tu chodzi" - podkreśla we wprowadzeniu prof. Andrzej Rychard.

Całość książki dostępna na stronie http://www.batory.org.pl/ w formie PDF oraz jako e-book, a także do zamówienia z Fundacji Batorego w formie papierowej (maile z zamówieniem publikacji można kierować na adres publikacje@batory.org.pl).

 

Źródło: Fundacja Batorego

 

Kkż/
Serwis Samorządowy PAP

◄ Wróć do poprzedniej strony