napisz do nas: cis@cis-celestynow.org

Witaj na naszym blogu

20
07

Nie wszyscy wiedzą, że Koziołek Matołek na świat przyszedł w Otwocku, gdzie jego ojciec – Kornel Makuszyński leczył się w jednym ze szpitali. Jako mieszkaniec powiatu nie mogę pozostawić poniższego newsa bez komentarza. 

 

http://bryla.gazetadom.pl/bryla/1,85300,11981056,Tropiciele_Makabryl__nowy_Urzad_Gminy_w_Pacanowie.html

 

...Gdyby sympatyczny Koziołek Matołek z bajki Kornela Makuszyńskiego wybrał się dziś do swego wymarzonego Pacanowa, mógłby popaść w lekką konsternację widząc nowy budynek Urzędu Gminy... 

 ...Sam gmach Urzędu Gminy stanowi kolejny przykład architektury stosunkowo wtórnej i zachowawczej, sięgającej głęboko do przeszłości. Architekci pragnęli odtworzyć stylistykę charakterystyczną dla "klasycznych ratuszy, typowych dla zabudowy małomiasteczkowych rynków w międzywojennej Polsce"... Stosunkowo korzystnie prezentują się przyjęte rozwiązania materiałowe- biały tynk, ciemniejsze pasy gzymsów oraz ceglana oblicówka w przyziemiu, chociaż można by się zastanawiać, czy czerwonawa cegła dobrze współgra z klasycyzującymi formami...

 ...Czy Urząd Gminy w Pacanowie zasługuje na miano Makabryły? Pozostawię to indywidualnej ocenie czytelników. Uważam, że w polskim krajobrazie architektonicznym odnaleźć można o wiele bardziej szpecące przestrzeń efekty działań rodzimych budowniczych i projektantów. Tym niemniej pacanowski "ratusz" jest kolejnym budynkiem publicznym, który nie prezentuje praktycznie żadnych nowych wartości. Wpisuje się doskonale w szeroki nurt wtórnych form realizowanych na potrzeby kolejnych urzędów powiatowych, gminnych, miejskich...  Doprawdy, czy tak trudno jest zrealizować coś, co nie wygląda jak mniej lub bardziej nieudolna kalka historycznych rozwiązań? Zdarzają się wprawdzie chlubne wyjątki od tej reguły, ale często giną w natłoku architektonicznej nijakości. Stanowią jednak dowód na to, że "można", że "da się"- czego dobrym przykładem jest znajdujący się w tym samym Pacanowie budynek Muzeum Bajki...

Odnosząc się do postaci Koziołka Matołka, opinia o jego konsternacji na widok ratusza wydaje mi się zupełnie nieuprawniona. Koziołek urodzony w 1932 większy wstrząs przeżyłby zapewne na widok nowoczesnych form architektonicznych. Jego dzieciństwo i wczesna młodość przypadły na czasy kiedy modernizm dopiero zaznaczał swoją obecność w architekturze i to raczej miast niż miasteczek. Jego życie dorosłe to ponure czasy PRL-u, w czasie trwania którego na prowincji jeśli stawiano budynki użyteczności publicznej, to raczej w formie betonowych sarkofagów bez jakiegokolwiek nawiązania do historii. Tę władze komunistyczne chciały zatrzeć. 

Umieszczanie pacanowskiego ratusza w kontekście innych Makabrył przez 2gesu uważam za dziennikarską prowokację. I ta się udała sądząc po mojej reakcji i innych komentarzach. Jasnym zamierzeniem architektów i inwestora było nawiązanie do historii. 

Skoro ta się udała i to bez większych błedów, do czego przyznaje autor, to traktuję jego wypowiedź wyłącznie jako opis inwestycji i jako spór nierozstrzygalny. Z jego opinią jakoby w Polsce było miejsce jedynie dla architektury nowoczesnej, pozwolę sobie się nie zgodzić. Oczywiście można jak sugeruje, zastanawiać się, czy cegła współgra z klasycyzującymi formami. Można wątpić w zasadność umieszczenia na ratuszu takiej ilości masztów czy anten. Ale cytaty historyczne wydają mi się wplecione i ułożone w bryle ratusza konsekwentnie. W zrujnowanym kraju z ubogą substancją zabytkową liczy się całość. Odczytajmy tę realizację jako wyraz szacunku dla historii. Dla mnie tak odczytałem zamysł architektów. Jeśli ten argument nie wystarcza – potraktujmy ratusz bez zadęcia – jako udany żart w stylu Kornela Makuszyńskiego. Żart polegający na tym, że ratusz za dziesięć lat będzie wyglądał jakby stał tam od czasów ostatniej wizyty Koziołka Matołka. 

Władzom Gminy Pacanów gratuluję i niestety, przyznam zazdroszczę siedziby. 

 

Andrzej Mrozowski

Autor jest z wykształcenia konserwatorem dzieł sztuki

 

 

◄ Wróć do poprzedniej strony